16.7.10
Νικόλαος Κουμαρτζής

Αν σας ρωτούσαν που βρίσκεται το αρχαιότερο, λαμπρότερο και μεγαλύτερο ισλαμικό τζαμί της Ευρώπης, αλήθεια τι θα απαντούσατε; Πιθανόν όχι Ελλάδα και σίγουρα όχι… Διδυμότειχο. Και όμως, σε αυτή τη μικρή πόλη των 9.000 μόλις κατοίκων, άλλοτε πρώτη ευρωπαϊκή πρωτεύουσα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (1361), βρίσκεται ένα εξαιρετικά παράξενο κτίσμα.
Κτισμένο το 1368 από τον Σουλτάνο Βαγιαζήτ ΙΙ, το Μεγάλο Τέμενος του Βαγιαζήτ ορθώνεται σήμερα στην κεντρική πλατεία της πόλης διακριτό από αρκετά χιλιόμετρα μακριά, εν μέρει εξαιτίας του μεγέθους του αλλά κυρίως εξαιτίας της πυραμιδοειδής του σκεπής! Ναι, καλά διαβάσατε, η σκεπή του μοιάζει με πυραμίδα, κάτι εξαιρετικά σπάνιο (αν όχι μοναδικό) για οθωμανικό τζαμί. Δυστυχώς, η παλιά κατασκευή μόλυβδου-κασσίτερου που αντανακλούσε τις αχτίδες του ηλίου σήμερα έχει χαθεί και αντικατασταθεί με μουσαμά, τα παράθυρα παραμένουν σπασμένα, το εσωτερικό του μη προσβάσιμο και γενικά αφημένο στην τύχη του. Ακόμα και έτσι όμως, είναι ξεκάθαρο ότι κάποτε αποτελούσε ένα κτίσμα εξαιρετικής αρχιτεκτονικής.
Κατά κάποιο τρόπο μάλιστα, αποτελεί το τελευταίο χαρτί της Ελλάδας στην προσπάθεια αποκατάστασης του συμβόλου του ορθόδοξου χριστιανισμού, του ναού της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη. Ο λόγος για μία πρόταση –εν μέρει δεκτή- που έγινε από τον πρώην βουλευτή Έβρου, Χρήστο Κηπουρό, στην UNESCO και σύμφωνα με την οποία τα δύο αυτά μνημεία θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν σε κοινό ευρωπαϊκό πρόγραμμα αποκατάστασης.
Το μεγαλύτερο, λαμπρότερο και αρχαιότερο τζαμί στην Ευρώπη, το τελευταίο μας χαρτί για την Αγία Σοφία, η πρώην πρώτη πρωτεύουσα της ευρωπαϊκής οθωμανικής αυτοκρατορίας με μόλις… 9.000 κατοίκους σήμερα. Θέλετε και άλλα;
Απλά οδηγήστε έως το Διδυμότειχο, εξαιρετικός δρόμος από Θεσ/νίκη έως Αλεξανδρούπολη και αρκετά καλός από εκεί έως το Διδυμότειχο, περάστε τη γέφυρα στην είσοδο της πόλης (θα έχετε ήδη διακρίνει την πυραμιδοειδή του σκεπή) και κατευθυνθείτε προς την κεντρική πλατεία. Θαυμάστε το οθωμανικό αυτό αριστούργημα, περπατήστε περιμετρικά του κτίσματος και προσπαθήστε να πάρετε καμία κλεφτή ματιά από το εσωτερικό του, μιας και η πρόσβαση δυστυχώς παραμένει αδύνατη.
Διαβάστε περισσότερα...
4.6.10
Νικόλαος Κουμαρτζής

Τι θα σκεφτόσασταν αν σας έλεγα ότι ένα σπάνιο ανάγλυφο του Μίθρα βρίσκεται χαμένο κάπου στην Ελλάδα; Ψιλά πράγματα, ίσως και τίποτα, μιας και οι περισσότεροι δεν γνωρίζετε καν τι εστί Μίθρας. Αν σας έλεγα όμως ότι ένας μοναδικός στο είδος του ναός “προγόνου” του Ιησού βρίσκεται στην Ελλάδα, φυλάσσεται από Έλληνες... μουσουλμάνους και πραγματικά λιγοστοί γνωρίζουν την ύπαρξη του; Κάπως καλύτερα, έτσι δεν είναι;
Αναφέρομαι φυσικά στο άγνωστο Μιθραίο στα Πομακοχώρια της Ξάνθης, έναν τόπο που κατοικείται σχεδόν ολόκληρος από Έλληνες μουσουλμάνους. Σήμερα, το μόνο που διασώζεται είναι το ανάγλυφο του Μίθρα, η χαρακτηριστική μορφή του ταυροκτόνου Θεού.
Γιατί όμως είναι τόσο σημαντικό; Μεγάλη συζήτηση άνοιξες φίλε ταξιδιώτη και δεν έχουμε το χώρο. Απλά να αναφέρω ότι για πολλούς ο Ιησούς αποτελεί αντιγραφή του Μίθρα, ενώ σχεδόν από τύχη ο χριστιανισμός επιβλήθηκε του Μιθραϊσμού τον 3ο μ.Χ. αιώνα! Όπως αναφέρει και ο Μάρκος Αυρήλιος “αν κάποιο θανάσιμο αμάρτημα σταματούσε την ανάπτυξη του Χριστιανισμού, ο κόσμος θα γινόταν μιθραϊκός”.
Χαμένο λοιπόν ανάμεσα σε πυκνή βλάστηση στην πλαγιά ενός λόφου, αποτελεί το μοναδικό ίσως Μιθραίο εξωτερικού χώρου στην Ευρώπη. Αν και διαβρωμένο ήδη αρκετά, ο διαβασμένος ταξιδιώτης θα αναγνωρίσει τη μορφή του ταυροκτόνου Μίθρα αρκεί να το... βρει! Εγώ πάντως δεν στάθηκα τυχερός την πρώτη φορά και χρειάστηκε να πάω ξανά ύστερα από 4 χρόνια. Εσείς απλά προσπεράστε το χωριό Κάτω Θέρμες, σταματήστε όταν δείτε μία καφέ επιγραφή που αναγράφει “Ανάγλυφο Μίθρα” και ανεβείτε το λόφο πίσω από τη βρύση στα αριστερά σας (όχι τον ασφαλτοστρωμένο δρόμο, αλλά το χωματόδρομο). Αν δεν βρείτε την επιγραφή ρωτήστε κάποιον ντόπιο, αρκεί να μιλάει ελληνικά.


Η μορφή που είχε όταν πρωτοφτιάχτηκε
το ανάγλυφο του Μίθρα στα Πομακοχώρια.
Διαβάστε περισσότερα...
22.10.08
miltiadis tsapogas

Η «Πυραμίδα του Ελληνικού» είναι αναμφισβήτητα η διασημότερη πυραμίδα του ελληνικού χώρου. Και, μη βιαστείτε να ρωτήσετε από πού ξεφύτρωσαν πυραμίδες στη χώρα μας, γιατί οι ειδικοί υπολογίζοντας των αριθμό των ελληνικών πυραμίδων υπολογίζουν ότι κυμαίνεται από εννέα έως… εικοσιέξι!
Σύμφωνα μάλιστα με τον καθηγητή αρχαιομετρίας Ιωάννη Λυριτζή, η «Πυραμίδα του Ελληνικού» έχει την καταγωγή της στο 2720 π.χ.!, κάτι, που με απλά λόγια σημαίνει ότι κατασκευάστηκε νωρίτερα από την αρχαιότερη των αιγυπτιακών πυραμίδων, την πυραμίδα του Djoser! Παρόλα αυτά, δεν παύουν να υπάρχουν και οι αντίθετες γνώμες οι οποίες τη χρονολογούν στους ελληνιστικούς χρόνους περίπου στο 300 π.χ. Το ποια ήταν η λειτουργία της πυραμίδας είναι κάτι που παραμένει άγνωστο καθώς οι απόψεις ποικίλουν, θεωρείται όμως ότι θα πρέπει να ήταν ή τάφος ή φρυκτωρία ή κάποιου είδους οχυρωματικό φρούριο.

Διαβάστε περισσότερα...
16.10.08
miltiadis tsapogas

Αναρωτηθήκατε ποτέ για ποια αιτία δεν έχει διασωθεί (ή δεν είναι γνωστό ότι έχει) κανένας από τους τάφους των θεοτήτων του ελληνικού μυθολογικού πανθέου; Όσοι πιστεύατε μέχρι τώρα ότι για την παραπάνω αιτία οι θαυμαστές φιγούρες της μυθολογίας μας ήταν ανύπαρκτες, ήρθε ο καιρός να αναθεωρήσετε! Ο λόγος; Σε απόσταση λίγων μόλις μέτρων από την παλαιά πόλη της Καρδαμύλης στη μεσσηνιακή Μάνη βρίσκεται ακέραιος κι επιβλητικός ο κατά την παράδοση του τόπου τάφος των δίδυμων θεοτήτων της μυθολογίας μας Διόσκουρων!
Σύμφωνα μάλιστα με τον περιηγητή της αρχαιότητας Παυσανία αλλά και νεότερες του λαϊκές διηγήσεις, τόπος γέννησης των Διόσκουρων Κάστορα και Πολυδεύκη, υπήρξε η γειτονική στην περιοχή βραχονησίδα «Πέφνος» την οποία μπορεί να δει κανείς εάν βρεθεί στον παραθαλάσσιο εξωμανιάτικο οικισμό Άγιο Δημήτριο. Μάλιστα στη βραχονησίδα υπήρχαν(άγνωστο μέχρι πότε) και τα αγάλματά τους τα οποία φημολογείται ότι σήμερα βρίσκονται θαμμένα στο βυθό.
Διαβάστε περισσότερα...